Erfenis zonder testament

Hans Achterhuis & Maarten van Buuren

ISBN: 9789047707585 | Uitvoering: Paperback | Prijs: € 19,95

Filosofische overwegingen bij de tien geboden

De tien geboden zijn ‘een erfenis die ons zonder bijbehorend testament is nagelaten’. Vorige generaties dachten nog wel over zo’n testament te beschikken. Zij meenden in grote lijnen te weten hoe de geboden moesten worden uitgelegd en toegepast. Die zekerheid is ons moderne mensen uit handen geslagen. Wat moeten wij met voorschriften die duizenden jaren geleden zijn ontstaan in een tribale samenleving die totaal verschilt van de onze? Dat we niet mogen doden en niet de bezittingen van een ander mogen stelen – dat willen de meeste mensen nog wel aannemen. Maar wat moeten we in onze multiculturele samenleving met geboden als ‘Ik ben de Here uw God’ en ‘Gij zult geen andere goden voor mijn aangezicht hebben’? Vallen zulke archaïsche voorschriften nog toe te passen of te herformuleren? In dit boek gaan Hans Achterhuis en Maarten van Buuren op zoek naar eigentijdse antwoorden op oeroude vragen. Bij alle geboden hebben ze gezocht naar inzichten van grote filosofen – van Spinoza tot Hannah Arendt – die de problematiek vanuit een onverwacht perspectief kunnen belichten. Door hun diepgang en eruditie weten de auteurs nieuwe dimensies in de tien geboden te openen, waardoor dit boek voor filosofisch en theologisch geïnteresseerde lezers een verrassende leeservaring zal zijn.

‘”Gij zult niet echtbreken” betekende in de tijd van ontstaan, zo’n zeven eeuwen voor Christus, iets heel anders dan nu. Destijds verwees het gebod naar een huwelijksmoraal waarin de vrouw het eigendom was van de man. In onze eigen tijd wordt het hoge percentage scheidingen veroorzaakt door onze neiging om het romantische liefdesideaal te projecteren op het huwelijk. We hebben hoge verwachtingen van onze man of vrouw, terwijl we zouden kunnen weten dat het liefdeshuwelijk in feite een contradictio in terminis is.’ – Maarten van Buuren

Erfenis zonder testament

Filosofie

Recensies


‘Doordat de twee auteurs beiden hun eigen, persoonlijke literaire en filosofische canon hanteren is het een rijk boek geworden.’ – Mark van Dijk, Trouw ****

‘Achterhuis en Van Buuren doen hun huiswerk goed om de oude ‘tien woorden’ van nieuwe betekenis te voorzien. Tegelijkertijd zijn hun beschouwingen niet enkel theoretisch.’ – VolZin

Inkijkfragment

Over de auteur

Hans Achterhuis (1942), filosoof en theoloog is de eerste Denker des Vaderlands (2011-2013). In 2002 ontving Hans Achterhuis de Pierre Bayle Prijs voor maatschappijkritiek. Hij behoort tot ‘de twaalf grootste denkers van Nederland’ (Vrij Nederland) en ‘de denkers die ons wereldbeeld veranderden’ (NRC Handelsblad).
Zowel De utopie van de vrije markt (Lemniscaat 2010) als zijn magnum opus Met alle geweld (Lemniscaat 2008) werden onderscheiden met de Socrates Wisselbeker voor het beste filosofieboek van het jaar. De kunst van het vreedzaam vechten stond in 2015 op de shortlist voor deze prijs.
Eerder publiceerde hij De markt van welzijn en geluk (1979), De erfenis van de utopie (1998), Politiek van goede bedoelingen (1999) en Utopie (2006).
Achterhuis recenseert wijsgerige literatuur voor de Volkskrant en is redacteur van het Kritisch Denkerslexicon en het Tijdschrift voor Filosofie.


‘Wie schrijft als filosoof, schrijve persoonlijk of schrijve niet.’
— Hans Achterhuis

‘Een filosoof met een enorme staat van dienst die al tientallen jaren het publieke debat beïnvloedt. Hij overziet een breed spectrum, van milieu tot internationale politiek.’
— juryrapport Denker des Vaderlands. Daan Roovers, hoofdredacteur van Filosofie Magazine


‘Voor mij is Hans Achterhuis de grote filosofische held van de terugtocht.’
– Stephan Sanders in de Volkskrant *****


foto: Werry Crone

Over de auteur

Maarten van Buuren (1948) is de schrijver van het spraakmakende ‘depressieboek’ Kikker gaat fietsen! en van de historische boeken zoals Een ruimte voor de ziel en De afrekening. Hij is emeritus hoogleraar moderne Franse letterkunde aan de Universiteit Utrecht en schrijft regelmatig over geschiedenis, kunst en literatuur voor De Groene Amsterdammer en NRC Handelsblad.


‘Maarten van Buuren is begiftigd met een robuuste, lenige en bijna sexy schrijfstijl.’
– Joost Zwagerman in NRC Handelsblad


Foto: Marlies Schouwstra